7 วิธีกระตุ้นให้ลูกพูด ฝึกลูกพูดช้าให้สื่อสารได้คล่องตามช่วงวัย

สำรวจพัฒนาการเบื้องต้น ทำไมวิธีกระตุ้นให้ลูกพูดถึงจำเป็นสำหรับเด็กบางคน

แม้เด็กแต่ละคนจะมีจังหวะการพัฒนาที่ไม่เหมือนกัน แต่การเข้าใจเกณฑ์พัฒนาการด้านภาษาเบื้องต้นจะช่วยให้พ่อแม่สามารถสังเกตและเลือก วิธีกระตุ้นให้ลูกพูด ได้อย่างเหมาะสม เด็กที่พูดช้าอาจมีสาเหตุจากหลายปัจจัย เช่น การใช้หน้าจอมากเกินไปจนลดโอกาสการโต้ตอบ การขาดการพูดคุยหรือเล่นร่วมกับผู้ใหญ่ในชีวิตประจำวัน หรือได้รับการสื่อสารแบบทางเดียวมากกว่าสองทาง การเริ่มกระตุ้นตั้งแต่วันนี้จึงเป็นสิ่งสำคัญ เพราะการสื่อสารที่อบอุ่นและสม่ำเสมอจะช่วยให้เด็กค่อย ๆ กล้าใช้ภาษาและพัฒนาได้อย่างสมวัย

เจาะลึก 7 วิธีกระตุ้นให้ลูกพูด ที่พ่อแม่ทำตามได้ง่ายและเห็นผลจริง

การกระตุ้นให้ลูกพูด สิ่งสำคัญคือการสื่อสารที่มีคุณภาพและความสม่ำเสมอในชีวิตประจำวัน ลองเริ่มจาก 7 วิธีต่อไปนี้ 

1.พูดคุยแบบพากย์
พูดบรรยายสิ่งที่พ่อแม่กำลังทำอยู่ เช่น “แม่กำลังล้างมือ น้ำเย็นจังเลย” เพื่อให้ลูกได้ยินคำศัพท์ซ้ำ ๆ ในบริบทจริง เหมาะกับเด็กที่ยังไม่พูดและช่วยปูพื้นฐานภาษาโดยไม่กดดัน

2.ขยายความคำพูดของลูก
เมื่อลูกพูดคำสั้น เช่น “บอล” พ่อแม่สามารถต่อยอดเป็น “เอาบอล” หรือ “บอลตก” เพื่อช่วยให้ลูกเรียนรู้โครงสร้างประโยคและคำศัพท์ใหม่

3.ใช้แรงจูงใจในการสื่อสาร
แกล้งลืมหรือวางของที่ลูกต้องการไว้ไกลมือ เพื่อเปิดโอกาสให้ลูกพยายามใช้เสียงหรือท่าทางบอกความต้องการ

4.เล่านิทานและร้องเพลง
นิทานและเพลงเด็กช่วยกระตุ้นภาษาได้ดีจากจังหวะ เสียงซ้ำ และคำคล้องจอง ทำให้เด็กอยากเลียนแบบเสียงและคำพูด

5.ลดเวลาหน้าจอ เพิ่มการสื่อสารแบบสองทาง
การลดหน้าจอช่วยเพิ่มโอกาสให้เด็กได้ฝึกโต้ตอบจริงกับคนรอบตัว ซึ่งสำคัญต่อการพัฒนาภาษา

6.เน้นการสบตาและการเผชิญหน้า
อยู่ในระดับสายตาเดียวกับลูกเพื่อให้ลูกสังเกตรูปปาก สีหน้า และการออกเสียงได้ชัดเจน

7.กิจกรรมฝึกกล้ามเนื้อปาก
เช่น การเป่าฟองสบู่ เป่านกหวีด หรือทำเสียงเลียนแบบสัตว์ ช่วยเสริมความแข็งแรงของกล้ามเนื้อที่ใช้ในการพูด

อาการลูกพูดช้าแบบไหน ที่ควรใช้มากกว่าแค่วิธีกระตุ้นให้ลูกพูดทั่วไป

แม้ว่าวิธีกระตุ้นที่บ้านจะช่วยเด็กจำนวนมากได้ดี แต่หากพบสัญญาณต่อไปนี้ อาจจำเป็นต้องได้รับการประเมินจากผู้เชี่ยวชาญ เช่น ไม่ค่อยสบตาหรือหลีกเลี่ยงการมองหน้า ไม่เข้าใจหรือไม่สามารถทำตามคำสั่งง่าย ๆ  ไม่ใช้ท่าทางสื่อสาร เช่น ชี้หรือโบกมือ หงุดหงิดหรือร้องไห้รุนแรงเมื่อสื่อสารไม่ได้     ไม่เลียนแบบเสียงหรือคำพูดของผู้ใหญ่ สัญญาณเหล่านี้ไม่ใช่เรื่องน่ากลัว แต่เป็นตัวช่วยให้พ่อแม่รู้ว่าเด็กอาจต้องการการดูแลที่ตรงจุดมากขึ้น

ผลกระทบหากมองข้ามวิธีกระตุ้นให้ลูกพูด เมื่อถึงวัยที่ต้องเข้าสังคม

เมื่อเด็กเข้าสู่วัยอนุบาล การสื่อสารมีบทบาทสำคัญต่อการเล่นกับเพื่อน การทำกิจกรรมกลุ่ม และความมั่นใจในตนเอง หากปัญหาลูกพูดช้าไม่ได้รับการดูแล เด็กอาจแยกตัว เล่นคนเดียว หรือรู้สึกว่าตนเองไม่เก่งเหมือนเพื่อน ส่งผลต่อการเรียนรู้และอารมณ์ในระยะยาว การเริ่มกระตุ้นตั้งแต่เนิ่น ๆ จึงเป็นการวางรากฐานสำคัญให้ลูกเติบโตอย่างมั่นใจ

Kids Plus ออกแบบวิธีกระตุ้นให้ลูกพูด ผ่านกิจกรรมบำบัดที่เข้าใจธรรมชาติของเด็ก

ที่ Kids Plus เราให้ความสำคัญกับการประเมินพื้นฐานการสื่อสารของเด็กอย่างรอบด้าน ทั้งด้านภาษา กล้ามเนื้อ การรับรู้ประสาทสัมผัส และอารมณ์ เพื่อออกแบบแผนการกระตุ้นที่เหมาะกับเด็กแต่ละคน เราใช้เทคนิคกิจกรรมบำบัดที่ผสมผสานการเล่นอย่างสนุกสนาน เริ่มจากการสร้างความพร้อมพื้นฐานก่อนการพูด เพื่อช่วยให้เด็กก้าวข้ามปัญหาลูกพูดช้า และเติบโตได้อย่างสมวัย พร้อมรอยยิ้มและความมั่นใจ